नेपाल एकिकरणको बेला प्रयोग गरिएको गढी, किल्ला र कोट खोज्दै सेना

 

• Dhruba Lamsal
• मंसिर ३०, २०७७
• १०:५९ बिहान 

• सिन्धुपाल्चोक । नेपाली सेनाले ऐतिहासिक पदमार्ग,कोट,गढी तथा किल्लाहरुको पहिचान तथा त्यसको संरक्षणका लागि अभियान सुरु गर्ने भएको छ । पुर्खाहरुले नेपाल एकिकरणको बेला प्रयोग गरेका पदमार्ग,किल्ला र गढीहरु लोप हुदै गएको र भावी पुस्तालाई त्यसको महत्वको ’boutमा जानकारी दिने उदेश्यले संरक्षणको अभियान सुरु गर्ने भएको हो ।

  नेपाली सेनाले सिन्धुपाल्चोक,काभ्रे र दोलाखा जिल्ला भित्र रहेका त्यस्ता ऐतिहासिक पदमार्ग,कोट तथा गढीहरुको पहिचान गरेर संरक्षणका लागि अभियान नै सुरु गरेको नेपाली सेनाले जानकारी दिएको छ । नेपाली सेनाको मध्य पृतना हेडक्वाटर अन्र्तगत २६ नम्बर बाहिनी अड्डा भकुण्डे अन्र्तगत रहेका तिन जिल्लाका ऐतिहासिक क्षेत्रका संरक्षणका लागि त्यस क्षेत्रका सरोकारवालहरुसँग अन्र्तक्रिया समेत गरेको छ ।

  

  नेपाल एकिकरणको बेला तिब्बतसँगको लडाइका क्रममा काठमाडौकोसाँखु, सिन्धुपाल्चोकको भोटेचौर, मेलम्ची, नवलपुर,चौतारा, जलविरे,हगाम,लिस्तीकोट हुदै दुगानगढीमा पुगेको इतिहासमा उल्लेख गरिएको छ

  सिन्धुपाल्चोकको दुगानागढी,साँगाचोकगढी,लिस्तीकोट,काभ्रेको फु्लबारीकोट पलाञ्चोक गढी,काभ्रेगढी र भवरकोट र दोलखा जिल्लाको च्यामा देउराली र भिरकोट डाँडागढी अहिले पहिचान भएका ऐतिहासिक क्षेत्र भएको नेपाली सेनाको मध्यपृतना हेडक्वाटरका पृतनापति रथी सुरेशकुमार कार्कीले जानकारी दिए । ‘अहिले तिन जिल्लाका आठ स्थानको पहिचान भएको छ,स्थानीय तह,पुरातत्व विभाग सँग पनि समन्वय गरेर अन्य क्षेत्र पनि रहेछ भने हामी त्यसको पनि खोजी गछौ ।’ रथी कार्कीले भने ।

  अहिलेको पुस्ताले इतिहास बिर्सेदै गएको र पुर्खाहरु नेपाल एकिकरण गर्ने बेला प्रयोग गरेका पदमार्ग,किल्ला गढीहरुलाई संरक्षण गरेर त्यसलाई जिवन्त राख्नका लागि नेपाली सेनाले देशभर नै यो अभियान सुरु गरेको रथी कार्कीको भनाई थियो । नेपाल सरकारको नीति अनुसार नै नेपाली सेनाले त्यसको संरक्षणको अभियानको थालनी गरेको रथी कार्कीले बताए ।
  सिन्धुली जिल्लामा रहेको एतिहासिक सिन्धुलीगढी किल्लालाई नेपाली सेनाले संरक्षण सुरु गरेपछि अहिले त्यस क्षेत्रमा पर्यटकहरुको अवगमनमा वृद्धी भएको र तिनै तहका सरकारले समेत पर्याप्त बजेट राखेर त्यसको संरक्षण गर्न सुरु गरेको कार्कीले जानकारी दिए ।

  

  अहिलेको पुस्ताले इतिहास बिर्सेदै गएको र पुर्खाहरु नेपाल एकिकरण गर्ने बेला प्रयोग गरेका पदमार्ग,किल्ला गढीहरुलाई संरक्षण गरेर त्यसलाई जिवन्त राख्नका लागि नेपाली सेनाले देशभर नै यो अभियान सुरु गरेको हाे

  नेपाली सेनाले देशका सामरिक महत्व राख्ने ऐतिहासिक स्थलहरुको संरक्षण गरिरहेको बताउँदै पृतनापति उपरथी कार्कीले संरक्षित स्थलहरुमा आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकहरुको आगमनको वातावरण तयार गर्ने, विद्यार्थीहरुलाइै शैक्षिक भ्रमण गराई पुस्तान्तरण गर्ने, ईतिहासका ’boutमा अध्ययन अवलोकन गराउने, विद्यालयहरुमा बालबालिकाहरुलाई जानकारी गराउने, होर्डिङ्गबोर्ड र साईनपोस्टिङ्ग गर्न गण तथा गुल्महरुलाई निर्देशन समेत दिए । तिनै जिल्लामा रहेका नेपाली सेनाका गणहरुका प्रमुख स्थानीय तहका जनप्रतिनिधिहरुलाई समेत एकै ठाउँमा राखेर पृतनापति कार्कीले एतिहासिक क्षेत्रको संरक्षणको सुरुवात गर्न सेनाका प्रमुखहरुलाई निर्देशन समेत दिएका थिए ।

  ऐतिहासिक क्षेत्रको संरक्षण पुर्खाहरुको सम्झना मात्रै नभई नेपाल एकिकरणमा भएका महत्वपूर्ण दस्ताबेजहरुको संरक्षण पनि भएको सिन्धुपाल्चोकका प्रमुख जिल्ला अधिकारी उमेशकुमार ढकालले बताए । नेपाली सेनाले सुरुवात गरेको यो अभियानले ऐतिहासिक र सामरिक महत्वका क्षेत्रहरुको संरक्षण्मा सहयोग पुग्ने ढकालले बताए ।

  अन्र्तक्रिया कार्यक्रममा २६ नम्वर बाहिनी अड्डाका सहायक रथी विष्णु राउतले बाहिनीको कार्यक्षेत्र रहेका तीनवटा जिल्लाका ऐतिहासिक क्षेत्रका सन्र्दभमा साझा अवधारणा बनाउनका लागि अन्र्तक्रिया कार्यक्रमले सजिलो भएको बताए ।
  नेपाल एकिकरणको बेला तिब्बतसँगको लडाइका क्रममा काठमाडौकोसाँखु, सिन्धुपाल्चोकको भोटेचौर, मेलम्ची, नवलपुर,चौतारा, जलविरे,हगाम,लिस्तीकोट हुदै दुगानगढीमा पुगेको इतिहासमा उल्लेख गरिएको छ । यो पदमार्गलाई पनि संरक्षणका लागि सेनाले अभियान सुरुवात गरिसकेको सेनाले जानकारी दिएको छ ।

  
  २०७२ को भुकम्पमा क्षतीग्रस्त भएको दुगानगढी अहिले प्रदेश सरकार र स्थानीय सरकारको सहयोगमा जिर्णाद्धार गरिएको भोटेकोशी गाउँपालिकाका अध्यक्ष राजकुमार पौडेलले जानकारी दिए । त्यस्तै काभ्रे जिल्लामा १८०३मा त्यतीबेला नगरकोट कब्जा गरेपछि पलाञ्चोक,चौकोट,फुलबारी,बुच्चाकोट, मेथिनकोट,धुलिखेल शारदाकोट पनौती हुदै १८२० मा बनेपा कब्जा गर्न पृथ्वीनारयण शाहले यो पदमार्ग प्रयोग गरेका थिए ।

  नेपाली सेनाको अन्र्तक्रिया कार्यक्रममा कार्यक्रममा गोरखबक्स गण सिन्धुपाल्चोकका गणपति निर्मलकुमार श्रेष्ठ, विष्णु दल गण धुलिखेलका गणपति नरेश केसी, तारा गण दोलखाका गणपति अनिल केसीले तीनवटा जिल्लामा भएका ऐतिहासिक पदमार्गहरु, कोट, गढी तथा किल्लाहरुको पहिचान र संरक्षणका ’boutमा भएका प्रयास, समस्या र सम्भावनाका ’boutमा जानकारी गराएका थिए ।

  अन्र्तक्रिया कार्यक्रममा वर्द बहादुर गणका गणपति विजय थापा, श्री नम्वर २ का दिपक बरुवाल, सेनानी दिनेश न्यौपाने, इतिहासविद् मनिष यगोल, सिन्धुपाल्चोक उद्योग बाणिज्य संघका सुब्बा सुनुवार, होटल ब्यवसायी रामप्रसाद गौतम, वडा अध्यक्षहरु, पत्रकार, उद्योगी तथा होटल ब्यवसायीहरुको सहभागिता रहेको थियो । सहभागिहरुले ऐतिहासिक क्षेत्रको संरक्षण, प्रर्वद्धन र प्रचारप्रसारका लागि सहयोग गर्ने प्रतिवद्धता ब्यक्त गरेका थिए ।

  https://rajdhanidaily.com/id/30372/